Spis panoram   Mapa panoram   Wykaz rolin   Spis znakw i skrtw
fot.112  146  PL
383 pan.:16  19  20; kwatera: IIIC, IIIE;
007044 2n = 16
Prunus avium (L.) L.
syn.: Cerasus avium (L.) Moench, Cerasus nigra Mill., Cerasus sylvestris Lund.
Czerenia dzika, syn.: Czerenia ptasia, trzenia, krzenia, terenia, teresinka, czarna winia
redniej wielkoci, do (10) 15 - 20 (30) 10 -15 m, z szerok jajowat koron, grubymi konarami i pniem, ronie szybko i yje 80 - 90 lat. Ma paski, silny system korzeniowy, u starych drzew sigajcy w gb zaledwie na 60 -100 cm (Warda H.-D., 2001). K o r a cienka, czerwonobrzowa, byszczca. L i c i e sezonowe, ciemnozielone, do 16 8 cm, eliptyczne, u podstawy zaokrglone lub klinowate, grubo pikowane, spodem skpo pokryte woskami; ogonki krtkie z dwoma gruczokami u podstawy; jesieni topomaraczowe i szkaratnoczerwone. K w i a t y w IV/V, przed limi, do 2,5 cm red., pojedyncze, biae, po 2 - 4, na dugich szypukach ok. 5 cm d.
O w o c e w VI, kuliste 1 -1,5 cm red., czarnoczerwone, jadalne, sodko-gorzkie, szczeglnie chtnie spoywane przez szpaki, kosy i kwiczoy. D r e w n o twardzielowe rozpierzchonaczyniowe; biel wski, rowy lub czerwonobiay, twardziel jasnobrzowa czsto z ciemniejszymi ykami; na przekroju promieniowym posiada adne smugi, odpowiadajce rocznym sojom. Drewno do twarde i cikie, wytrzymae, drobnowkniste, bardzo trudno upliwe, atwo obrabialne, daje si atwo barwi i polerowa. Doskonae na rne wyroby. W y s t .: Europa (m.in. w Alpach do 1700 m) po Azj Mn., Kaukaz i zach. Syberi; w Polsce w lasach liciastych i mieszanych gwnie w rejonach podgrskich. U p r .: b. mroz. (> - 29 C), lubi ciepe stanowiska, gleby yzne, gliniaste, wilgotne z du zawartoci wapnia. Z a s t .: atrakcyjna w okresie kwitnienia i przydatna dla ptakw w okresie owocowania. Wyjtkowo cenny, szczeglnie dla pd. Polski, rodzimy gatunek do zadrzewie krajobrazowych drogi, ziele rdpolna, obrzea lasu, ostoje ptakw oraz do wzbogacenia rnorodnoci gatunkowej upraw lenych. Podstawowa podkadka dla owocowych i ozdobnych odmian czereni i wini. W a r t o w i e d z i e : czereni t z rowym rumiecem wyhodowano dopiero na pocztku XVIII w. we Francji i nazwano 'Bigarreau Napoleon', w Niemczech nosia nazw 'Grosse Prinzessinkirsche', a u nas do dzisiaj uprawiana jest jako 'Olbrzymka Napoleona'. Mona j spotka przy drogach w okolicach Wojsawic oraz Sobtki, skd do 1939 r. jej owoce, wraz z innymi odmianami, wdroway a do Parya. P o c h .: prawdopodobnie naturalne stanowisko -<1970. W Wojsawicach na kwaterze IIIE ronie okaz o wymiarach 18 m wys. i 148 cm obwodu (pomiar 2000 r.).