Spis panoram   Mapa panoram   Wykaz ro¶lin   Spis znaków i skrótów
fot.96 PL
65 pan.:1b  21b  25 ; kwatera: IB, A/6b, A/79;
003615 2n = 28
Alnus glutinosa (L.) Gaertn. 1791
syn.: Alnus nigra Gilib. 1792, Alnus palustris Salisb. 1796, Alnus rotundifolia Mill. 1768, Alnus rotundifolia
Stokes, Betula glutinosa Lam., Betula glutinosa L. 1759, Betula palustris Salisb. 1796
Olsza czarna, syn.: „olcha”, „olsza”
D r z e w o do 25 m wysokoci, o stoækowatej koronie u m³odych drzew, u starszych cylindrycznej, aæurowej, w±skiej, z ga³źziami odstaj±cymi od pnia prawie poziomo. Pień prosty, pokryty spźkan±, niemal czarn± korowin±. L i c i e sezonowe, do 10 cm d³., odwrotniejajowate, zwykle wyciźte na wierzcho³ku i obustronnie ciemnozielone, na spodzie z kźpkami rudawych w³osków w k±tach nerwów, m³ode lepkie (!) (= glutinosa) i pachn± przyjemnie; jesieni± opadaj± zielone; D r e w n o beztwardzielowe, rozpierzch³onaczyniowe, jednostajnie zabarwione, bia³e. Po ciźciu czerwonoceglaste, pó¼niej czerwonobr±zowe. czźsto wystźpuje fa³szywa, szarobrunatna twardziel. Drewno lekkie, miźkkie, ³atwo ³upliwe na powietrzu i nietrwa³e, w wodzie bardzo trwa³e (do 100 lat). Stosowane g³ównie w budownictwie wodnym i w produkcji ligniny i we³ny drzewnej. W y s t .: p³n.-zach. Afryka, Europa (poza rejonami pó³nocnymi), Kaukaz. W Polsce pospolita na Niæu; zasadniczy sk³adnik olszyn i zespo³ów ³źgowych, tworzy olesy (olsy). U p r .: b. mroz. (> - 29 °C). Najbardziej, z krajowych gatunków drzew, zwi±zane z wod±. Typowy gatunek dla gleb o duæej wilgotnoci, znosi silne zabagnienie, lecz unika bagien bezodp³ywowych z wod± stagnuj±c± i kwan±; wraæliwa na susze. Gatunek pionierski i lasotwórczy. W Polsce wy³±czonych drzewostanów nasiennych - 410 ha, drzew doborowych - 266 ha, plantacji nasiennych - 12,7 ha (3602 szczepy). Z a s t .: bardzo charakterystyczne, ciemnozielone, wysmuk³e i aæurowe korony zwi±zane z naszym krajobrazem. Stosowana g³ównie w krajobrazie otwartym, nad rzekami, stawami, wzd³uæ rowów i kana³ów przecinaj±cych wilgotne ³±ki i pastwiska. Niezast±piona, przy odpowiednich warunkach glebowych, do zadrzewiania gruntów porolnych i rekultywacji ha³d, wysypisk i innych nieuæytków w okrźgach przemys³owych. Dla zadrzewień miejskich bez znaczenia. W parkach dobrze prezentuje siź w nieduæych grupach, gdzie moæe stanowię ciemne t³o dla cyprynika b³otnego lub metasekwoi. W a r t o  w i e d z i e ę : nie wiemy ile w tym prawdy, ale niektórzy twierdz±, æe wspiera mistycyzm i umiejźtnoci wróæbiarskie, wiemy na pewno, æe wielkanocna szynka i wźdliny wźdzone w zimnym dymie olchowym (wilgotne wióry!), z dodatkiem odrobiny ja³owca, nie maj± sobie równych na wiecie pod wzglźdem koloru i smaku. P o c h .: stanowisko naturalne; pomiar w 2000 r. kwatera IB 20 m wys. i 147 cm obwodu.